UYGUR TÜRKLERİNİN “OSMA” GELENEĞİ

Türkolog Dr. Shurubu Kayhan – Ajansturk

Uygur halkı Çin’in kuzey batı bölgesinin en eski halklarındandır. Uygur kelimesinin anlamı “dayanışma”, “birlik” demektir. Uygur halkı m.ö.3 asırda yaşayan göçebe “dinlin” ve “tele” boylarından gelmektedir. Teleler Batı Türk Hanlığı’na bağlı yaşamışlardır. 7 asırda Hueyhe Hanlığı kurulur. Onların Tan Halığıyla ilişkileri kuvvetli olmuştur. Daha sonra Hueyheye Hueygu denilmeye başlamış. 9 asırdan itibaren Hueygu Sinziyanın egemenliğine geçer. Onlar yerli halklarla karışır ve zamanla Uygur halkı oluşur.

Günümüzde ise bu Türk halkının nüfusu 10 milyondan aşkın ve Sinzyan Uygur Otonom bölgesi olarak bilinir. Son statistiklere göre Uygurlar Çin’de yaşayan dördüncü büyük halktır.

ilginizi çekebilir  ÇULIM TÜRKLERİ

Uygurlar Moğol ve Avrupa ırklarının karışımından oluşan bir Türk halkıdır. Kazak Türkler’inin de iki ırkın karışımından oluştuğunu var sayarsak, bu durum Kazaklarda %30 ise, Uygurlarda %60 civarındadır. Bu nedenle de Uygur bayanları ayrıca güzeldirler.

Bu yazıyı Türk Müzikleri eşliğinde okuyabilirsiniz. Lütfen listeden seçim yapınız.

Uygur kadınlarının muhteşem kaş yapıları vardır. Kaş kadınların yüz ifadelerini belirler ve güzelliklerini ortaya çıkarır. Uygurlarda kız çocukları doğduktan 7 gün sonra “Osma” geleneğini gerçekleştirilir. O gün kadınlar toplanır ve kız bebeğin yüz şekline göre kaşlarını osma ile boyarlar.

Gelen misafirler bebeğe hediye getirirler. O güne özel güzel bir sofra kurulur. Osma boya ve besleyici özelliği taşıyan sarı çiçekli bir bitkidir. Osmayı baharın başlamasıyla ekerler ve uzadıkça biçerek kesip kullanırlar. Kestikçe tekrar uzayan bu bitki tüm yaz boyunca kullanılır. Bazen de güneşte kurutarak kış için biriktirilir. Kışın ise kuru osmayı suyla karıştırıp kullanmışlar. Fakat tazesi her zaman tercih edilmiştir. Osma kirpik ve saça da uygulanır. Uygur kadınlarının güzellik sırları olarak bilinen osma düğün, eğlence ve özel günlerde de kesin kullanılmıştır. Bu geleneksel uygulama diğer Türk boyları; Kırgız, Kazak, Özbek, Türkmenler’de de karşılaşmaktadır. Osmayı Uygur kadınları genç yaşlı demeden sürekli kullanırlar ve önemserler. Uygurlara göre kızların kaş yapılarının ortasının yakın olması ileride evlendiklerinde yakın mesafeye gideceklerini belirtmiş.

ilginizi çekebilir  KABARTAY BALKAR TÜRKLERİNDE YEMEK VE KONUK GELENEKLERİ

Bu nedenle de kız çocuklarını uzak yerlere gitmesinler diye kaşlarının arasını da boyayarak gürleşmelerini sağlamışlardır. Özelikle anneler kızlarına yetişkin yaşa gelene kadar bu uygulamayı sık sık tekrarlarlar. Osma bitkisinin besleyici ve siyah boya etkisi beyaz tenli kızların yüz hatlarını daha da belirginleştirmiş ve güzelliklerini ortaya çıkartmıştır. Osma geleneğinin oldukça zengin hikayeleri de bulunmaktadır. Dini inanışlara göre de osma kullanıldığında sevap işlendiği düşünülmüştür.

FOTO SLAYT

Dr.Shurubu KAYHAN / AJANSTÜRK

Hemen paylaş herkes okusun...
AJANSTÜRK ONLINE SEÇİM ANKETİ
Anketi Gizle/Göster
Coming Soon